Sadza a zdrowie

Szkodliwe właściwości pyłów

Największym zagrożeniem związanym z pyłami zawieszonymi dla zdrowia ludzkiego są ich dwie właściwości:

Rozmiar cząstki: cząstki pyłu PM10 jak i pyłu PM2,5 są bardzo drobne. W związku z tym, mogą wnikać do układu oddechowego i krwionośnego powodując zwiększone ryzyko zachorowań oraz ogólne osłabienie tych układów.

Skład chemiczny cząstki: na powierzchni pyłów przenoszone są toksyczne związki chemiczne niebezpieczne dla zdrowia ludzkiego, takie jak: metale ciężkie (arsen, nikiel, kadm, ołów) oraz WWA (wielopierścieniowe węglowodory aromatyczne, w tym benzo(a)piren).

Zdjęcie przedstawia ilość pyłów PM 2.5 po 24 godzinach pracy stacji monitorującej zlokalizowanej w Warszawskiej dzielnicy Ursynów.

 

Zanieczyszczenia powietrza przyczyniają się do wielu różnych chorób, przede wszystkim zaś negatywnie oddziaływając na układ krążenia oraz układ oddechowy.

Skutki zdrowotne wiążą się zarówno z krótkoterminowym jak i długoterminowym narażeniem na oddychanie zanieczyszczonym powietrzem. Krótkoterminowe narażenie (ekspozycja przez kilka godzin lub dni) jest połączone z ostrymi stanami podczas gdy długoterminowa ekspozycja (kilka miesięcy lub lat) powoduje przewlekłe skutki zdrowotne.

Badania potwierdzają, że krótkoterminowa ekspozycja może powodować zgony z powodu chorób układu naczyniowo- sercowego lub powodować zdarzenia nie kończące się zgonem takie jak:

- zawał mięśnia sercowego
- niewydolność serca
- zaburzenie rytmu serca
- udar mózgu

Długotrwała ekspozycja na zanieczyszczenia powietrza może powodować Przewlekłą Obturacyjną Chorobę Płuc (POCHP) oraz wiele innych chorób m. in.:

- astmę oskrzelową
- rozedmę
- przewlekłe zapalenie oskrzeli
- niewydolność dróg oddechowych

Zanieczyszczenia powietrza są szczególnie groźne dla dzieci, które wdychają więcej powietrza w przeliczeniu na masę ciała.

Wpływ zanieczyszczeń powietrza na zdrowie może zostać wyrażony ilościowo jako śmiertelność lub zachorowalność ludzi. Śmiertelność wyraża zmniejszenie długości życia w wyniku narażenie na oddychanie zanieczyszczonym powietrzem. Zachorowalność zaś dotyczy wystąpień chorób począwszy od drobnych jak np. kaszel, aż do takich wymagających pobytu w szpitalu.

Zanieczyszczenia powietrza oddziałują na zdrowie ludzkie na każdym etapie życia

Narażenie kobiet w ciąży na oddychanie zanieczyszczonym powietrzem przyczynia się do zwiększonego ryzyka:
- rozwoju alergii oraz astmy w późniejszym okresie życia dziecka
- zahamowania wzrostu płodu
- przedwczesnego porodu
- samoistnego poronienia

 

 

 

Literatura dotycząca wpływu zanieczyszczeń powietrza na zdrowie:

Wpływ stężeń pyłów (PM1, PM2,5, PM10) w środowisku wewnątrz szkoły na wartości wskaźników spirometrycznych u dzieci

Health Aspects of Air Pollution with Particulate Matter, Ozone and Nitrogen Dioxide

Jakość powietrza atmosferycznego a zapadalność na nowotwory płuc w wybranych miejscowościach i powiatach województwa śląskiego

Particulate Matter Air Pollution and Cardiovascular Disease. An Update to the Scientific Statement From the American Heart Association

Wpływ zanieczyszczeń powietrza pyłem i dwutlenkiem siarki na wartość ciśnienia tętniczego — stan aktualnej wiedzy

Health effects of particulate matter

  •  Theo Voset al.: Years lived with disability (YLDs) for 1160 sequelae of 289 diseases and injuries 1990 – 2010: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2010. Lancet Vol 380 December 15/22/29, 2012
  •  Lim SS et al.: A comparative risk assessment of burden of disease and injury attributable to 67 risk factors and risk factor clusters in 21 regions, 1990 – 2010: a systematic analysis for the Global Burden of Disease Study 2010. Lancet Vol 380 December 15/22/29, 2012
  • IARC: Outdoor air pollution a leading environmental cause of cancer deaths. Press release n° 221, 17 October 2014
  • Robert D. et al.: Particulate Matter Air Pollution and Cardiovascular Disease: An Update to the Scientific statement From the American Heart Association. Journal of The American Heart Association 2010, 121:2331-2378
  • J. Sunyer et al.: Urban air pollution and chronic obstructive pulmonary disease: a review. European Respiratory Journal. 2001, 17(5), s. 1024 – 1033
  • World Health Organization Europe. Review of evidence on health aspects of air pollution – REVIHAAP Project. 2013
  • European Environmental Agency: Impact assessment accompanying documents to Clean Air Policy Package. 2013